W jednej z polskich szkół nauczycielka wyrzuciła do kosza krzyż podczas lekcji. Ten incydent spowodował kontrowersje. Minister Sprawiedliwości tłumaczy, że trzeba szanować polską tradycję i uczucia religijne. Jaka kara grozi nauczycielce?
- Incydent z krzyżem w polskiej szkole
- Obraza uczuć religijnych - kara pozbawienia wolności ma być wykreślona
- Trzeba szanować polską tradycję i uczucia religijne
- Kodeks karny
- ETPCz: Rabczewska przeciwko Polsce
Incydent z krzyżem w polskiej szkole
Chodzi o zdarzenie, do którego miało dojść 15 grudnia 2025 r. podczas lekcji języka angielskiego w Szkole Podstawowej w Kielnie. Nauczycielka miała zażądać od uczniów zdjęcia krzyża w sali lekcyjnej, a gdy młodzież odmówiła, samodzielnie zdjęła krzyż i wyrzuciła go do kosza na śmieci. W środę wójt gminy Szemud Ryszard Kalkowski poinformował, że złożył do Prokuratury Rejonowej w Wejherowie zawiadomienie w tej sprawie. Z kolei Metropolita Gdański abp Tadeusz Wojda oczekuje rzetelnych i wyczerpujących wyjaśnień m.in. od organu prowadzącego.
Szefowa MEN Barbara Nowacka, odnosząc się do incydentu z krzyżem poinformowała w czwartek w TVN24, że wobec nauczycielki toczy się postępowanie dyscyplinarne. Do incydentu odniósł się też szef MS. Według prowadzącego rozmowę w Polsat News, prokuratura zajęła się sprawą. - Bardzo dobrze, że prokuratura zajęła się tą sprawą – odparł Żurek. - Nie znam faktów. Lubię się wypowiadać wtedy, kiedy znam te fakty, więc zawsze mówię, chciałbym mieć dowody przed sobą, żebym mógł to komentować - zaznaczył minister.
Obraza uczuć religijnych - kara pozbawienia wolności ma być wykreślona
O zdarzenia z Kielna szef MS był pytany w kontekście szykowanego przez MS projektu nowelizacji Kodeksu karnego przewidującego wykreślenie kary pozbawienia wolności z katalogu kar za przestępstwo obrazy uczuć religijnych. Resort podkreślał, że wprowadzenie tej zmiany jest konieczne w związku z wyrokiem Europejskiego Trybunału Praw Człowieka wydanym w 2022 r. w sprawie „Rabczewska przeciwko Polsce”.
- Jeżeli coś takiego miało miejsce, to właśnie ten przepis zadziała w praktyce – mówił szef MS. - Jeżeli ta pani zostanie skazana, nie musi dostawać kary pozbawienia wolności, ale będzie osobą odnotowaną w rejestrze, zapłaci grzywnę, ona nie znajdzie już miejsca pracy w wielu instytucjach publicznych, jeżeli rzeczywiście doszło do takiej sytuacji – ocenił minister.
Trzeba szanować polską tradycję i uczucia religijne
Żurek dodał, że jeśli rodzice chcą, aby w klasie wisiał krzyż i wszyscy się na to godzą, to należy szanować te wartości i należy uszanować krzyż. - Uważam, że trzeba szanować polską tradycję, trzeba szanować uczucia religijne, trzeba bronić takie osoby, ale to nie musi być zagrożenie karą pozbawienia wolności – podkreślił Żurek.
Kodeks karny
Obecne przepisy Kodeksu karnego - których zmianę proponuje MS - stanowią, że kto obraża uczucia religijne innych osób, znieważając publicznie przedmiot czci religijnej lub miejsce przeznaczone do publicznego wykonywania obrzędów religijnych, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.
W projekcie nowelizacji resort proponuje usunięcie ostatniej z wymienionych w przepisie sankcji. W rezultacie, w katalogu kar za przestępstwo obrazy uczuć religijnych pozostałaby grzywna oraz ograniczenie wolności.
ETPCz: Rabczewska przeciwko Polsce
Projekt noweli to efekt wyroku Europejskiego Trybunału Praw Człowieka z 15 września 2022 roku wydanego w sprawie Rabczewska przeciwko Polsce. Wyrok zapadł na kanwie głośnej przed kilku laty sprawy karnej piosenkarki Dody. W 2012 r. Dorota Rabczewska została prawomocnie skazana na 5 tys. zł grzywny za obrazę uczuć religijnych dwóch osób poprzez określenie autorów Biblii jako „naprutych winem i palących jakieś zioła”.
Skargi piosenkarki trafiły do Trybunału Konstytucyjnego i ETPC. W 2015 r. w związku ze skargą konstytucyjną wynikłą z tamtej sprawy TK orzekł, że karanie grzywną za przestępstwo obrazy uczuć religijnych jest zgodne z konstytucją. Jednocześnie jednak przyznał, że możliwość karania za taki czyn dwoma latami więzienia może być postrzegana jako „zbyt dolegliwa”.
Z kolei ETPC w 2022 r. uznał, że Polska naruszyła art. 10 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności poprzez naruszenie prawa do swobodnego wyrażania opinii.