Coraz więcej dzieci wymaga kształcenia specjalnego. MEN zwiększa liczbę zatrudnionych specjalistów

• Kształcenie specjalne dla dzieci i młodzieży z niepełnosprawnościami
• Coraz więcej dzieci wymaga kształcenia specjalnego
• Rząd kontynuuje reformę – więcej zatrudnionych specjalistów
• Pomoc psychologiczno-pedagogiczna coraz bardziej potrzebna

Kształcenie specjalne dla dzieci i młodzieży z niepełnosprawnościami

Kształcenie specjalne to system wsparcia dla dzieci i młodzieży z niepełnosprawnościami, niedostosowanych społecznie i zagrożonych niedostosowaniem społecznym, wymagających stosowania specjalnej organizacji nauki i metod pracy. Wymaga uzyskania orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego z publicznej poradni psychologiczno-pedagogicznej.

Kształcenie specjalne może być prowadzone w formie nauki lub w formie indywidualnej w przedszkolach i szkołach specjalnych lub w przedszkolach i szkołach ogólnodostępnych, w których tworzone są oddziały: specjalne, integracyjne, ogólnodostępne oraz w specjalnych ośrodkach szkolno-wychowawczych, innych placówkach oświatowo-wychowawczych lub zakładach opieki zdrowotnej (włącznie z zakładami lecznictwa uzdrowiskowego).

Coraz więcej dzieci wymaga kształcenia specjalnego

Posłowie rozpatrzyli informację Ministerstwa Edukacji Narodowej (MEN) na temat działań legislacyjnych i pozalegislacyjnych na rzecz wspierania rozwoju i uczenia się uczniów i uczennic z uwzględnieniem zróżnicowania ich indywidualnych potrzeb. Podczas ostatniego posiedzenia Komisji Edukacji i Nauki przedstawione zostały dane, z których wynika, że liczba lawinowo rośnie wydawanych orzeczeń o potrzebie kształcenia specjalnego. W roku szkolnym 2015/2016 uczniów posiadających orzeczenie było 150 tys., natomiast w roku szkolnym 2025/2026 ta liczba zwiększyła się do 343 tys. Jak zauważyła wiceminister edukacji Paulina Piechna-Więckiewicz, w ciągu ostatniej dekady liczba dzieci i młodzieży posiadających orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego wzrosła o 130 proc.

Najbardziej dynamicznie rosła grupa orzeczeń o potrzebie kształcenia specjalnego dzieci i młodzieży z diagnozą autyzmu lub zespołu Aspergera. W ciągu 10 lat liczba dzieci i młodzieży posiadających tylko te diagnozy zwiększyła się dziesięciokrotnie. W roku szkolnym 2013/2014 było to 10 tys. uczniów, natomiast w roku szkolnym 2023/2024 zanotowano 101 tys. diagnoz w tym zakresie.

Rząd kontynuuje reformę – więcej zatrudnionych specjalistów

Zgodnie z informacjami przekazanymi przez MEN, rząd kontynuuje reformę standaryzacji zatrudniania specjalistów, która ma na celu zwiększenie dostępu do pomocy psychologiczno-pedagogicznej dla dzieci i młodzieży. Reforma oznacza też określenie w przepisach oświatowych obowiązku zatrudniania specjalistów w przedszkolach i szkołach ogólnodostępnych. Wśród zatrudnianych specjalistów znaleźli się nauczyciele psychologowie, a jako nowe stanowisko wyznaczono nauczycieli pedagogów specjalnych.

Piechna-Więckiewicz podała, że w związku z podjętymi działaniami wzrosła liczba etatów nauczycieli specjalistów. W roku szkolnym 2021/2022 było 21923 etatów, natomiast w roku szkolnym 2025/2026 już 57688 etatów.

Pomoc psychologiczno-pedagogiczna coraz bardziej potrzebna

Z danych przekazanych przez resort edukacji wynika, że w roku szkolnym 2023/2024 w ramach pomocy psychologiczno-pedagogicznej udzielono wsparcia 3,8 mln razy w przedszkolach, szkołach i placówkach systemu oświaty dla dzieci i młodzieży i dodatkowo 1,2 mln razy w poradniach psychologiczno-pedagogicznych, w których pomocą obejmowano uczniów, rodziców i nauczycieli. Łącznie w roku szkolnym 2023/2024 udzielono wsparcia w różnych formach 5 mln razy.