Nowy program nauczania religii w przedszkolach i szkołach

• Aktualna sytuacja nauczycieli religii
• Program nauczania religii
• Jedna godzina tygodniowo

Aktualna sytuacja nauczycieli religii

W czasie zebrania Komisji Wychowania Katolickiego KEP rozmawiano m.in. o aktualnej sytuacji nauczycieli religii i katechezie parafialnej - poinformowało w środę biuro prasowe Episkopatu.

W komunikacie Komisji po posiedzeniu zaznaczono, że „w żaden sposób nie oznacza ona rezygnacji z lekcji religii w szkole”. Wyjaśniono, że powinna ona mieć „charakter posługi realizowanej w duchu katechumenalnym, opierać się na doświadczeniu wiary, modlitwy i wspólnoty oraz prowadzić do realizacji postaw ewangelicznych”.

Zwracając uwagę na sytuację nauczycieli religii w szkole zaznaczono, że od lat tworzą oni „fundament wychowania młodego pokolenia, przekazując wraz z treściami religijnymi jakże potrzebne wartości i zasady wychowawcze”. „Ich codzienna służba wobec dzieci i młodzieży jest bezcenna. Tym bardziej bolesny jest fakt, że przedmiot, którego uczą z dużym poświęceniem, jest marginalizowany i niesprawiedliwie traktowany. Lekcja religii została zredukowana do jednej godziny tygodniowo, jest umieszczana w planie lekcji na pierwszych i ostatnich godzinach oraz ocena z niej nie liczy się do średniej” - napisali członkowie komisji.

Zapewnili, że „będzie nadal podejmować wszelkie możliwe działania, aby bronić praw nauczycieli religii, wspierać ich oraz zabiegać o takie rozwiązania, które zagwarantują szacunek dla ich pracy”.

Program nauczania religii

Komisja zatwierdziła nowy „Program nauczania religii rzymskokatolickiej w przedszkolach i szkołach”. Został on opracowany zgodnie z obowiązującą „Podstawą programową nauczania religii rzymskokatolickiej w Polsce” z 2025 roku. „Jego głównym celem jest przekazanie rzetelnej i systematycznej wiedzy na temat religii rzymskokatolickiej i chrześcijaństwa oraz rozwijanie umiejętności niezbędnych do ich rozumienia, interpretacji i odnoszenia do współczesnych wyzwań” - wyjaśniono.

Programy nauczania i podręczniki będą obowiązywać od 1 września 2027 roku w grupach przedszkolnych, klasach I, IV i VII szkoły podstawowej, klasach I szkół ponadpodstawowych (liceum, technikum, szkoły branżowej I stopnia); od dnia 1 września 2028 roku w klasach II, V i VIII szkoły podstawowej oraz w klasach II szkół ponadpodstawowych (liceum, technikum, szkoły branżowej I stopnia); od dnia 1 września 2029 roku w klasach III szkoły podstawowej, w klasach III szkół ponadpodstawowych (liceum, technikum, szkoły branżowej I stopnia); od dnia 1 września 2030 roku w klasach IV szkół ponadpodstawowych (liceum, technikum), w klasie V technikum oraz w szkole branżowej II stopnia.

Jedna godzina tygodniowo

Komisja przypomniała również o prawie rodziców do wolnej decyzji w wyborze tego przedmiotu w tak wrażliwej materii dla rozwoju ich dzieci.

Od 1 września 2025 r. w szkołach publicznych nauka religii i etyki odbywa się w wymiarze jednej godziny lekcyjnej tygodniowo, przed lub po obowiązkowych zajęciach edukacyjnych. Kościół od początku nie zgadzał się z zasadami trybu wprowadzonych zmian. W związku z tym Prezydium KEP przekazało I prezes Sądu Najwyższego petycję z prośbą o wystąpienie z wnioskiem do Trybunału Konstytucyjnego o zbadanie zgodności trybu wydania rozporządzenia ministra edukacji z 17 stycznia 2025 r., zmieniającego rozporządzenie w sprawie warunków i sposobu organizowania nauki religii w publicznych przedszkolach i szkołach. Zgodnie z wyrokiem, który zapadł 3 lipca 2025 r. rozporządzenie MEN dotyczące jednej godziny religii lub etyki jest niezgodne z konstytucją. Trybunał w uzasadnieniu podkreślił, że minister edukacji arbitralnie ukształtował treść rozporządzenia.

W odpowiedzi na to MEN oświadczyło, że tym, co stanowi obowiązujące prawo, są „rozporządzenia ministra publikowane w Dzienniku Ustaw”. Resort edukacji nie uwzględnił także wyroku TK w sprawie rozporządzenia MEN z 22 marca 2024 r., uznającego, że nieuwzględnianie oceny uzyskanej z religii w średniej ocen ucznia jest niekonstytucyjne. Przepis zaskarżyła do TK w sierpniu 2024 r. grupa posłów PiS.

Z kolei Stowarzyszenie Katechetów Świeckich (SKŚ) w marcu wysłało do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu „skargę na rozporządzenie Ministra Edukacji z dnia 26 lipca 2024 roku zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków i sposobu organizowania nauki religii w publicznych przedszkolach i szkołach, ponieważ ścieżka prawna w Polsce została wyczerpana”.